Οι αιτήσεις σύνδεσης στην πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ για τα αγροβολταϊκά έχουν ξεκινήσει την πρώτη εβδομάδα του Μαρτίου, ωστόσο σύμφωνα με πληροφορίες κάποιοι εκ των ενδιαφερομένων «κόπηκαν» λόγω της πρόβλεψης για απαγόρευση αγροβολταϊκών σε γη υψηλής παραγωγικότητας.

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με πηγές της αγοράς, υπάρχουν ανασταλτικοί παράγοντες για την εκδήλωση ενδιαφέροντος:

  • Πρώτον, στον ορισμό των αγροβολταϊκών αποφασίστηκε ότι ως τέτοια θα θεωρούνται μόνο τα συστήματα που έχουν βάσεις ύψους τουλάχιστον δύο δέκα μέτρα ύψος. Με αυτόν τον τρόπο δεν συμπεριλήφθηκαν τα κάθετα φωτοβολταϊκά συστήματα, τα οποία δεν καταλαμβάνουν γεωργική γη και επιτρέπουν τη διέλευση αγροτικών μηχανημάτων, όπως τα τρακτέρ, ανάμεσα στις σειρές των πάνελ.
  • Δεύτερον, η Ελλάδα χωρίστηκε σε δεκατρείς περιφέρειες. Έτσι προέκυψε ότι αντιστοιχούν περίπου δέκα μεγαβάτ ανά περιφέρεια. Αυτό σημαίνει ότι περιοχές με έντονο αγροτικό χαρακτήρα, όπως η Θεσσαλία, λαμβάνουν την ίδια ισχύ με περιφέρειες που έχουν πολύ μικρότερη αγροτική δραστηριότητα, όπως το Ιόνιο. Η συγκεκριμένη κατανομή θεωρείται από πολλούς προβληματική, καθώς δεν λαμβάνει υπόψη τις πραγματικές ανάγκες και δυνατότητες του αγροτικού τομέα σε κάθε περιοχή.

Παράλληλα, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης προχώρησε σε ρυθμίσεις που, σύμφωνα με φορείς της αγοράς, λειτουργούν ακόμη πιο περιοριστικά. Όπως εξηγούν, ενώ για χρόνια επιτρεπόταν η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών έως ένα μεγαβάτ σε γη υψηλής παραγωγικότητας, πλέον εισάγονται περιορισμοί που ουσιαστικά απαγορεύουν την εγκατάσταση τέτοιων έργων σε αυτές τις εκτάσεις.

Μη βιώσιμο οικονομικά το επίπεδο της λειτουργικής ενίσχυσης

Τα αγροβολταϊκά έργα προβλέπεται να λαμβάνουν λειτουργική ενίσχυση. Αρχικά εκτιμήθηκε ότι η τιμή θα διαμορφωνόταν περίπου στα 65 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Ωστόσο, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, το επίπεδο αυτό δεν θεωρείται βιώσιμο οικονομικά. Ο λόγος είναι ότι το κόστος εγκατάστασης αυξάνεται σημαντικά λόγω των ειδικών υποδομών που απαιτούνται. Συγκεκριμένα, μόνο οι ψηλές βάσεις στήριξης μπορούν να προσθέσουν 15.000 έως 30.000 ευρώ επιπλέον κόστος ανά έργο, ανάλογα με το ύψος και την τεχνική διαμόρφωση της εγκατάστασης.

Το οικονομικό σκέλος της εγκατάστασης ενός αγροβολταϊκού έργου θεωρείται καθοριστικό για τη λήψη επενδυτικών αποφάσεων. Η απόσβεση ενός τέτοιου έργου υπολογίζεται σε περίπου δέκα χρόνια, γεγονός που καθιστά κρίσιμες τις παραμέτρους κόστους και τιμολόγησης, καθώς επηρεάζουν άμεσα τη βιωσιμότητα της επένδυσης και τη δυνατότητα χρηματοδότησής της.

Έρχεται ξεχωριστή τιμή αποζημώσης για τα αγροβολταϊκά

Μέχρι το τέλος Απριλίου αναμένεται, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, το Υπουργείο να καθορίσει μια ξεχωριστή τιμή αποζημίωσης για τα αγροβολταϊκά. Σε διαφορετική περίπτωση, υπάρχει ο κίνδυνος η ανάπτυξη των έργων να μετατεθεί ουσιαστικά για μετά το 2027. Εκτιμάται, δε, ότι η τελική ταρίφα θα πρέπει να ξεκινά περίπου από 90 ευρώ ανά μεγαβατώρα, προκειμένου τα έργα να παρουσιάζουν μια ικανοποιητική απόδοση και να είναι οικονομικά βιώσιμα.

Δυσκολίες στην ανάπτυξη των έργων

Παράλληλα, φορείς της αγοράς εντοπίζουν ένα ακόμη σημαντικό πρόβλημα: την απαγόρευση εγκατάστασης αγροβολταϊκών σε γη υψηλής παραγωγικότητας. Όπως επισημαίνουν, η συγκεκριμένη νομοθετική ρύθμιση, που ψηφίστηκε πριν από λίγους μήνες, φαίνεται τελικά να ευνοεί κυρίως τα συστήματα που θα τοποθετηθούν πάνω σε θερμοκήπια. Αντίθετα, πολλοί υποστηρίζουν ότι τα αγροβολταϊκά θα έπρεπε να επιτρέπονται σε παραγωγικές εκτάσεις, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου υπάρχει διαθέσιμο νερό και γεωργική δραστηριότητα, ώστε να δημιουργείται πρόσθετη αξία για την αγροτική παραγωγή.

Σε διαφορετική περίπτωση, όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, οι αγρότες θα αντιμετωπίσουν σημαντικές δυσκολίες στην ανάπτυξη τέτοιων έργων, καθώς οι εκτάσεις χαμηλής παραγωγικότητας συχνά βρίσκονται σε περιοχές όπου δεν υπάρχει διαθέσιμη χωρητικότητα στο ηλεκτρικό δίκτυο για νέες συνδέσεις.

Όπως ανέφερε ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Αγροτικών Φωτοβολταϊκών, Κώστας Σπανούλης, σε εκδήλωση του συνδέσμου το περασμένο Σάββατο στην Ξάνθη, μεγάλο μέρος των υποδομών του ηλεκτρικού δικτύου δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του αγροτικού εξηλεκτρισμού. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι αγρότες συμμετείχαν οικονομικά σε αυτή τη διαδικασία. Επιπλέον, πολλά χιλιόμετρα γραμμών μεσαίας τάσης κατασκευάστηκαν για να συνδέουν μεταξύ τους αγροτικά χωριά.

Όπως υπογράμμισε χαρακτηριστικά: «Οι υποδομές αυτές τελικά δεν κατέληξαν στους αγρότες αλλά σε μεγάλους επενδυτές. Θα έπρεπε να είχε διατηρηθεί ένα σημαντικό τμήμα για τους ίδιους τους αγρότες. Άλλωστε, με βάση τον νόμο 3851/2010, οι αγρότες διέθεταν ποσόστωση 750 μεγαβάτ για φωτοβολταϊκά έργα. Μέχρι σήμερα έχουν κατασκευαστεί περίπου 450 μεγαβάτ, ενώ τα υπόλοιπα φαίνεται να χάνονται».

Συνολικά, η ανάπτυξη των αγροβολταϊκών στην Ελλάδα βρίσκεται σε ένα κρίσιμο στάδιο. Παρότι η τεχνολογία μπορεί να συνδυάσει την παραγωγή ενέργειας με τη γεωργική δραστηριότητα, δημιουργώντας επιπλέον εισόδημα για τους αγρότες και συμβάλλοντας στην ενεργειακή μετάβαση, η εξέλιξή της εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το ρυθμιστικό πλαίσιο, τις οικονομικές ενισχύσεις και τη δυνατότητα πρόσβασης στο ηλεκτρικό δίκτυο. Εάν οι παραπάνω παράγοντες δεν προσαρμοστούν στις ανάγκες του αγροτικού τομέα, υπάρχει ο κίνδυνος οι αγρότες να μείνουν εκτός της συγκεκριμένης ενεργειακής μετάβασης.

Διαβάστε ακόμη